Loondoorbetaling bij ziekte in het tweede ziektejaar
Hoe profileren de partijen zich als het gaat om re-integratie en loondoorbetaling bij ziekte in het tweede ziektejaar? Het CPB heeft de plannen van de politieke partijen in kaart gebracht. Veel partijen kiezen ervoor om een collectief stelsel in te zetten voor de loondoorbetaling bij ziekte in het tweede ziektejaar voor kleine bedrijven. Het CDA en de ChristenUnie introduceren een verplichte verzekering tegen ziekte voor zelfstandigen.
Onderkant van de arbeidsmarkt
Partijen willen in hun programma’s over arbeidsmarktbeleid vooral de werkgelegenheid aan de onderkant van de arbeidsmarkt beïnvloeden. VVD, PvdA, SP, D66, ChristenUnie, GroenLinks en DENK verhogen voor deze doelgroep de werkgelegenheid via meer beschutte werkplekken.
VVD, PvdA, D66, ChristenUnie en GroenLinks combineren dit met het uitbreiden van loonkostensubsidies voor mensen met een verdiencapaciteit onder het minimumloon. SP en VNL schaffen deze loonkostensubsidies juist af.
Wettelijk minimumloon
De SP vindt dat verhoging van het wettelijk minimumloon met 10% juist de werkgelegenheid verkleint aan de onderkant. De VVD bevriest het wettelijk minimumloon juist door het los te koppelen van de stijging in de contractlonen.
Bijstand en WW
Andere partijen treffen in de sociale zekerheid maatregelen op het gebied van de bijstand, WW, arbeidsongeschiktheid en loondoorbetaling bij ziekte. VVD en VNL verlagen de bijstand; PvdA, SP(via koppeling aan de minimumloonverhoging) en GroenLinks verhogen hem juist.
Meerdere partijen versoberen de WW en verhogen daarmee de structurele werkgelegenheid: de VVD verkort de WW‐uitkering; de SGP verlaagt de WW‐uitkering in het tweede WW‐jaar stapsgewijs, en bij beide bouwen mensen ook minder WW‐rechten op. De ChristenUnie verlaagt het maximumdagloon en beperkt de uitkering in de eerste twee maanden. Met betrekking tot de WW‐premies laten PvdA, D66, GroenLinks en VNL werkgevers betalen voor het eerste (half‐)jaar WW‐uitkering van hun werknemers; VVD, PvdA en D66 introduceren premiedifferentiatie in de WW. Deze maatregelen verhogen de structurele werkgelegenheid.
Re-integratie UWV en gemeenten
Bij CDA, VNL en de Vrijzinnige Partij heeft de afschaffing of beperking van re‐integratie door gemeenten en/of UWV een neerwaarts effect op de structurele werkgelegenheid. VVD, PvdA, D66, GroenLinks en DENK verhogen de structurele werkgelegenheid door meer face‐to‐face begeleiding bij het UWV.
Arbeidsongeschiktheidsverzekering
Meerdere partijen versoberen de arbeidsongeschiktheidsverzekering en verhogen daarmee de structurele werkgelegenheid. Dit geldt vooral voor de VVD die het loongerelateerde gedeelte in de WIA vervangt door een transitieperiode (die afhankelijk is van de benodigde re‐integratie‐inspanningen) en daarna de WIA‐uitkering verlaagt naar 70% van het wettelijk minimumloon. Tevens scherpt de VVD net als CDA, ChristenUnie en VNL de claimbeoordeling aan en VVD en VNL schaffen de tegemoetkoming voor arbeidsongeschikten af.
De publieke banen die de PvdA creëert en de extra banen in de zorg bij de SP hebben alleen op de korte tot middellange termijn gevolgen voor de werkgelegenheid. Deze banen hebben een loonniveau boven het wettelijk minimum loon en worden dus vervuld door mensen die op lange termijn elders in de economie een baan zouden vinden. Op lange termijn hebben deze banen dus geen werkgelegenheidseffecten.
